Heb je moeite met concentreren, onthouden of helder denken na een kankerbehandeling?
Veel mensen merken dat zij tijdens of na een behandeling tegen kanker minder scherp zijn dan voorheen. Je vergeet afspraken, kunt je moeilijk concentreren, raakt sneller overprikkeld of hebt moeite om meerdere dingen tegelijk te doen. Misschien merk je dat lezen meer inspanning kost, woorden minder gemakkelijk komen of dat je sneller vermoeid bent na een gesprek of een dag werken. Deze klachten worden vaak aangeduid als chemobrein of Cancer-Related Cognitive Impairment (CRCI). Hoewel de naam anders doet vermoeden, kunnen cognitieve klachten niet alleen ontstaan door chemotherapie. Ook hormoontherapie, immunotherapie, doelgerichte therapie, de kanker zelf, slaaptekort, stress en langdurige vermoeidheid kunnen eraan bijdragen.
Ongeveer 30% van de mensen geeft aan nog lang na de chemo klachten te ervaren zoals concentratieproblemen, verminderd geheugen m.n. korte termijngeheugen, verminderde stressbestendigheid, moeite met schakelen naar andere activiteit, chronische vermoeidheid (hersenmoeheid) en/of overprikkeling. Cognitieve problemen na chemotherapie ('chemobrein') lijken het gevolg van beschadiging aan de hersenzenuwcellen. Normaal worden deze beschermd door de bloed-hersenbarrière, maar sommige cytostatica kunnen hier in kleine hoeveelheden doorheen sijpelen waardoor de witte stof wordt aangetast, die de verbinding vormt tussen de verschillende hersengebieden. Naast een directe beschadiging van de hersencellen, kunnen cytostatica ook indirect een negatieve invloed op de hersenen hebben door o.a. het immuunsysteem te ontregelen en cytokinespiegels te verhogen. Niet alleen chemotherapie kan invloed hebben op het cytokinegehalte, ook hormoontherapie zoals tamoxifen (bij borstkanker) heeft er effect op, evenals op neurotransmitters en logischerwijs de beïnvloeding van het oestrogeensysteem, wat ook kan leiden tot cognitieve problemen op langere termijn.
Binnen de complementaire oncologische zorg kijk ik naar het geheel: niet alleen naar de cognitieve klachten, maar ook naar de factoren die deze klachten kunnen onderhouden. Door verschillende behandelvormen te combineren, is het vaak mogelijk om klachten te verlichten en de kwaliteit van leven te verbeteren.
Chemobrein geeft klachten zoals:
- Moeite met concentreren
- Vergeetachtigheid, vooral het kortetermijngeheugen
- Moeite om informatie te verwerken
- Problemen met plannen en organiseren
- Sneller afgeleid zijn
- Overprikkeling
- Hersenmoeheid
- Minder goed kunnen multitasken
- Moeite met het vinden van woorden
“Ik ben voor de chemokuur al meteen gestart met acupunctuur. Na 9 chemo behandelingen zijn de bijwerkingen van de palitaxel minimaal. Geeft mij hoop voor de volgende kuur!”
-
Miranda, 56 jaar
Een integrale benadering van chemobrein
Bij Bu Ming behandel ik niet alleen het symptoom, maar kijk ik naar alle factoren die het herstel kunnen beïnvloeden. Afhankelijk van jouw situatie kan een behandelplan bestaan uit een combinatie van:
Acupunctuur bij chemobrein
Acupunctuur kan bij chemobrein worden ingezet als aanvullende behandeling om cognitieve klachten, mentale vermoeidheid en het dagelijks functioneren te ondersteunen. Chemobrein, ook wel cancer-related cognitive impairment (CRCI) genoemd, kan ontstaan tijdens of na een kankerbehandeling. Veelvoorkomende klachten zijn concentratieproblemen, geheugenverlies, moeite met multitasken, een tragere informatieverwerking en het gevoel van 'hersenmist'. De wetenschappelijke belangstelling voor acupunctuur bij chemobrein groeit. Verschillende systematische reviews laten zien dat acupunctuur kan bijdragen aan verbetering van cognitieve functies, mentale vermoeidheid en kwaliteit van leven. Ook zijn er aanwijzingen dat acupunctuur invloed heeft op ontstekingsprocessen, doorbloeding van de hersenen en neuroplasticiteit, mechanismen die mogelijk betrokken zijn bij het ontstaan van chemobrein. Hoewel de eerste resultaten veelbelovend zijn, is de kwaliteit van het beschikbare bewijs nog beperkt en zijn grotere, goed opgezette studies nodig.
Bronnen
- Zhang Y, et al. Acupuncture for Cancer-Related Cognitive Impairment: A Systematic Review. Integrative Cancer Therapies. 2024.
- National Cancer Institute. Cognitive Impairment in Adults With Cancer (PDQ®).
- Society for Integrative Oncology. Clinical Practice Guidelines
Homeopathie bij chemobrein
Homeopathie kan bij chemobrein worden ingezet als aanvullende ondersteuning. De behandeling wordt individueel afgestemd en kan zich richten op klachten zoals concentratieproblemen, geheugenklachten, mentale vermoeidheid, prikkelbaarheid, slaapproblemen en een verminderde belastbaarheid.
Kruidengeneeskunde bij chemobrein
Kruidengeneeskunde kan bij chemobrein worden ingezet ter ondersteuning van het zenuwstelsel, de mentale energie en het herstel na kankerbehandeling. Afhankelijk van de persoonlijke situatie kunnen kruiden worden gekozen die traditioneel worden toegepast ter ondersteuning van cognitieve functies, concentratie en weerstand tegen lichamelijke en mentale belasting. Verschillende plantenextracten, waaronder Ginkgo biloba, Panax ginseng en Curcuma longa) worden onderzocht vanwege hun mogelijke neuroprotectieve eigenschappen. Experimenteel onderzoek suggereert dat deze kruiden invloed kunnen hebben op ontstekingsprocessen, oxidatieve stress en zenuwherstel. Specifiek klinisch onderzoek bij mensen met chemobrein is echter nog beperkt, waardoor er momenteel onvoldoende bewijs is om deze kruiden als standaardbehandeling aan te bevelen. Omdat kruiden interacties kunnen geven met chemotherapie, hormoontherapie, immunotherapie of bloedverdunners, is deskundige begeleiding belangrijk en wordt afgeraden op eigen initiatief kruiden te nemen.
Bronnen
- Memorial Sloan Kettering Cancer Center. About Herbs Database.
- Michelle C. Janelsins>, et al. Cancer-related cognitive impairment. Nature Reviews Disease Primers. 2024.
Orthomoleculaire therapie bij chemobrein
Orthomoleculaire therapie kan bij chemobrein worden ingezet om het herstel van het zenuwstelsel, de energiehuishouding en de algemene gezondheid te ondersteunen. Daarbij wordt gekeken naar factoren die invloed kunnen hebben op de hersenfunctie, zoals voeding, slaap, stress, darmgezondheid en mogelijke tekorten aan vitamines en mineralen. Verschillende voedingsstoffen, waaronder omega-3-vetzuren, vitamine D, B-vitamines en magnesium, worden onderzocht vanwege hun mogelijke rol bij cognitief herstel na kankerbehandeling. Tot op heden is er echter onvoldoende overtuigend bewijs dat algemene suppletie chemobrein kan voorkomen. Wel kunnen tekorten bijdragen aan vermoeidheid, concentratieproblemen of een verminderde belastbaarheid.
Bronnen
- National Cancer Institute. Cognitive Impairment in Adults With Cancer (PDQ®).
- Michelle C. Janelsins>, et al. Cancer-related cognitive impairment. Nature Reviews Disease Primers. 2024.
- ESPEN. Practical Guideline: Clinical Nutrition in Cancer.
Voeding en leefstijl bij chemobrein
Voeding speelt een belangrijke ondersteunende rol bij chemobrein. Een volwaardig voedingspatroon ondersteunt het herstel van het lichaam na kankerbehandeling en draagt bij aan een goede hersenfunctie, een stabiel energieniveau en het behoud van spiermassa. Hoewel voeding chemobrein niet kan genezen, kan een goede voedingstoestand bijdragen aan het herstel en de algehele belastbaarheid.
Verschillende onderzoeken wijzen erop dat een mediterraan voedingspatroon, rijk aan groenten, fruit, volkorenproducten, peulvruchten, noten, olijfolie en vette vis, samenhangt met een betere hersengezondheid en cognitieve functie. Daarnaast is het belangrijk om tekorten aan essentiële voedingsstoffen te voorkomen en te zorgen voor voldoende eiwitten en vocht. Een gezonde leefstijl met voeding, beweging, voldoende slaap en stressreductie vormt de basis van het herstel bij chemobrein. Een persoonlijk voedingsadvies kan helpen om de voeding af te stemmen op de individuele situatie, eventuele tekorten te voorkomen en het herstel na kankerbehandeling zo goed mogelijk te ondersteunen.
Bronnen
- National Cancer Institute. Cognitive Impairment in Adults With Cancer (PDQ®).
- ESPEN. Practical Guideline: Clinical Nutrition in Cancer.
- Michelle C. Janelsins>, et al. Cancer-related cognitive impairment. Nature Reviews Disease Primers. 2024.
Welke klachten behandel ik vaak naast chemobrein?
Cognitieve klachten komen zelden alleen voor. Veel mensen ervaren tegelijkertijd verminderde eetlust,
misselijkheid en overgeven,
diarree of constipatie,
droge mond (xerostomie),
bloedarmoede (anemie),
verminderde weerstand (leukopenie),
opvliegers,
oedeem,
pijn,
gewrichtspijn of
neuropathie, maar ook
slapeloosheid (insomnia),
vermoeidheid en emotionele problemen zoals
stress en angst. Juist doordat deze klachten elkaar kunnen versterken, is een integrale aanpak vaak waardevol.
Mijn integrale werkwijze
Iedere begeleiding begint met een uitgebreid kennismakingsgesprek. Er bestaat er geen standaardbehandeling. Tijdens dit intakegesprek bespreken we onder andere:
- jouw diagnose en behandeltraject
- de klachten die je ervaart
- medicatie en eventuele supplementen
- voeding en leefstijl
- slaap, energie en mentaal-emotionele belastbaarheid
- jouw persoonlijke hulpvraag
Op basis daarvan stel ik een behandelplan samen waarin verschillende therapieën elkaar versterken, passende bij jouw situatie en leefomstandigheden. Heb je een voorkeur voor een bepaalde behandeltherapie, mag je dat natuurlijk aangeven.
Veiligheid staat altijd voorop
Binnen de complementaire oncologische zorg is veiligheid essentieel. Daarom werk ik altijd vanuit de reguliere diagnose en behandeling. Bij kruiden, supplementen en voeding houd ik rekening met mogelijke interacties met chemotherapie, immunotherapie, hormoontherapie en andere medicijnen. Wanneer dat nodig is, stem ik mijn adviezen af op jouw behandelend arts of andere zorgverleners. Mijn uitgangspunt is een veilige samenwerking met de reguliere oncologische zorg.
Waarom kiezen voor Bu Ming?
Chemobrein vraagt om meer dan alleen symptoombestrijding. Binnen Bu Ming combineer ik kennis van complementaire oncologische zorg met acupunctuur, homeopathie, westerse kruidengeneeskunde, orthomoleculaire therapie, voeding en leefstijl. Daardoor ontstaat een behandelplan dat volledig is afgestemd op jouw klachten, belastbaarheid en behandeling. Mijn doel is om je zo goed mogelijk te ondersteunen tijdens én na je kankerbehandeling, zodat je weer meer energie, rust en vertrouwen ervaart in het dagelijks leven.
Maak een afspraak
Heb je last van geheugenproblemen, concentratieverlies of mentale vermoeidheid na een kankerbehandeling? Neem gerust contact op voor een kennismakingsgesprek. Samen bekijken we welke vorm van complementaire oncologische zorg het beste aansluit bij jouw situatie en hoe we jouw herstel zo goed mogelijk kunnen ondersteunen.
